|
|
|
|
|
Meme Kanserinin Cerrahi Tedavisinde Bir Alternatif : Meme Koruyucu Cerrahi ve Memenin Yeniden Sekillendirilmesi : (Breast Remodeling, Oncoplastic Surgery) Hiçbir kadin hastalik nedeni ile de olsa memesini feda etmeyi gönül rahatligi ile kabul etmez. Meme kanseri tanisi almis hastalarin bazilarina sunulan tedavi seçeneklerinden birisi de Meme Koruyucu Cerrahidir(MKC) ve kuralarina uygun yapildigi takdirde hem hasta memesini kaybetmez hem de kanserin cerrahi tedavisi yapilmis olur. MKC, tani ve cerrahi tedavi karari sirasinda mastektomiye oranla kadinlar üzerinde daha az travma yaratmaktadir. Öte yandan ameliyat sonrasi RT gerekliligi ve bunun için harcanan zaman ve uygun araliklarla ameliyatli memenin mamografik ile kontrolü bazi hanimlarda uzayan strese yol açmaktadir.
Ameliyatin sekline karar vermeden önce yapilmasi gerekenler : Kendi kendine muayenede veya doktor muayenesinde memede ele gelen sislik kanser düsündürse de veya biyopsi ile kanser tanisi konmus olsa da MKC öncesi mutlaka mamografik inceleme yapilmalidir. Bu yolla meme içinde ele gelmeyen baska kanser odaklari saptanabilir, sinirli veya yaygin mikrokalsifikasyon tespit edilebilir. Tümörün histolojik özellikleri ameliyat öncesi bilinmiyor ise ameliyat sirasinda yapilacak patolojik incelemeye göre cerrahi tedavi seçeneginin degisebilecegi cerrah tarafindan hastaya söylenmelidir. Eger cerrahin ameliyat sirasinda patolojik inceleme yaptirma imkani yok ise, öncelikle tümör çikarilmali ve ayrintili patolojik incelemesi yapilmalidir. Zira cerrahi tedavinin seklini belirleyecek en önemli faktör tümörün histolojik özellikleridir. Hastanin tercihi : Hekim hastaligin özelliklerini göz önüne alarak cerrahi tedavi seçeneklerini (deri koruyucu mastektomi + onarim, mastektomi aninda veya geç meme onarimi, MKC memenin yeniden sekillendirilmesi) ve her ameliyatin iyi ve kötü yanlarini hastaya anlatmali, hasta etki altinda kalmadan hangi ameliyati olacagina kendisi karar vermelidir.
Radyoterapi olanaklari : Meme koruyucu cerrahi sonrasi radyoterapi yapilmasi gerekmektedir. Radyoterapi olanaklarinin bulunmadigi veya sartlarin yetersiz oldugu durumlarda mastektomi yapilmasi tercih sebebidir. Iyi kalitede yapilmamis bir radyoterapi estetik sonucu olumsuz yönde etkileyecektir. Iri memede radyoterapiye bagli yan etkiler daha fazladir. Estetik sonuç : MKC de amaç, hem onkolojik prensiplere uygun olarak kanserli dokunun çikarilmasi, hem de iyi estetik sonuç elde etmektir. Burada ön kosul onkolojik prensiplerden ödün verilmemesidir. Iki hedefli islemi ödün vermeden gerçeklestirmek hem onkolojik bilgiyi hem de cerrahi beceriyi gerektirmektedir. Hasta ve ekip disi doktorlar tarafindan yapilan degerlendirilmeler sonucu, MKC de estetik tatmin/begeni/basari % 75-80 civarindadir. Onkolojik islem tam olmasina ragmen, MKC den sonra geriye sekilsiz, sert ve asimetrik bir meme kalirsa islem amacina ulasmamis demektir. Plastik cerrahlar diger meme ameliyatlarindan (meme küçültme, büyütme, diklestirme) edindigi tecrübelerini ve becerilerini MKC yapilan hastalara da aktararak, onkolojik ilkelerden ödün verilmeksizin en iyi estetik sonuca ulasmada onkolojik cerraha yardimci olmaktadirlar. MKC ve memenin yeniden sekillendirilmesi (breast remodeling) ve son zamanlardaki deyisle oncoplastic surgery; Onkolojik ilkelere bagli kalarak yapilan MKC isleminde estetik sonucu olumsuz yönde etkileyen faktörlere yönelik çözüm üretmektedir. MKC endikasyonlarini ve estetik sonucu etkileyen faktörler ve plastik cerrahinin çözüm önerileri : Tümörün büyüklügü ve tümör büyüklügü/ meme büyüklügü orani : Genel kabul 3-5 cm lik tek tümörler için meme koruyucu cerrahi uygulanmasi seklindedir. Tümör çevresinden 1-2 saglam doku ile birlikte çikarilmasi gerektigi unutulmamalidir. Tümör ne kadar büyükse, o kadar fazla meme dokusu çikarilacak ve kalan meme bu islemden estetik anlamda olumsuz etkilenecektir. Küçük veya küçük ve sarkik bir memede tümörün genis olarak çikarilmasi kaçinilmaz olarak sekil bozuklugu ile sonuçlanacak ve hasta tedavi sonrasi estetik iyilestirme için arayislar içine girecek ve karmasik ameliyat önerileri ve bu ameliyatlara ait risk açiklamalari ile karsi karsiya kalacaktir. Bu gruptaki hastalara, memedeki tümör çikarildiktan sonra, yani MKC sirasinda ameliyatli memeyi yeniden sekillendirmek ve simetri saglamak için, doku ilave edilebilir. Burada kaybolan meme dokusunu tamamlamak için hastanin kendi dokularinin kullanilmasi tercih edilir. Eger memeler hem küçük hem de sarkik ise, meme diklestirme ve volüm ekleme islemi her iki memeye de uygulanir. Bu gruptaki bazi hastalar için meme derisi koruyucu mastektomi ve aninda meme onarimi en iyi alternatif olabilir. Tümörün yerlesimi : Genel olarak meme basinin arkasinda veya alt orta kadranda yerlesen tümörlerde uygulanan MKC’nin sonuçlari daha az yüz güldürücüdür. Normal büyüklükte ve/veya sarkik bir memede, meme basi altindaki veya alt kadrandaki meme dokusu bosaltilirsa, ciddi asimetri ortaya çikar. Hele tümör meme basina yakinsa ve tümörle birlikte meme basi da çikarilirsa sorun daha ciddi hale gelir. Bu sartlarda plastik cerrahi meme küçültme ameliyatlarinda kullanilan yöntemlerden birisini-tümörün yerlesimine göre- her iki memeye de uygulayarak ameliyatin estetik yönden basarili olmasini saglar. Memenin durumu : Küçük ve sarkik veya normal büyüklükte ancak sarkik olan memeler estetik açidan sorun olusturmaktadir. Büyük ve/veya sarkik memeler ise özellikle derinde yerlesmis tümörlerin radyoterapisinde, tümör yataginda arzu edilen doza ulasmak hedefi, radyoterapinin yan etkilerini arttirabilir. Memenin durumu MKC deki en önemli faktörler arasindadir. Özellikle sarkik veya iri ve sarkik memelerde MKC ile birlikte meme küçültme/diklestirme isleminin yapilmasi hem tümörün yeterli saglam sinirla çikarilmasini garanti eder, hem de estetik sonucun tatminkar olmasini saglar.
|
